SİKLOTRON,

SİKLOTRON

SİKLOTRON, yüksek enerjili parçacık demeti elde etmeye yarayan hızlandırıcı. Siklotron bir daireyi tamamlayacak ve aralarında bir boşluk kalacak biçimde yetiştirilmiş, D harfi biçiminde iki iletkenden oluşur. Ortadaki bir kaynaktan çıkan yüklü parçacıklar (örneğin elektron), sabit bir manyetik alan içinde, giderek büyüyen yarıçapla dairesel bir hareket yaparlar, yani bir spiral çizerler. Bu, D harfi biçimindeki iletkenlere alternatif bir elektrik akımı uygulanarak, parçacıkların her defasında aynı yönlü bir İvme kazanmalarıyla sağlanır. Demet iletkenlerin dışına yaklaştığında yardımcı bir elektrik alanı, demeti saptırarak küçük bir pencereden dışan alır. Siklotronun kuramsal temeli, şiddeti H olan, düzgün bir manyetik alana dik bir düzlemde, kütlesi m ve yükü e olan bir parçacığın bir yarım daire çizmesi için geçen t zamanının hızdan bağımsız olmasıdır (t=7rm/eH). Yüksek hıza ulaşıldığında parçacığın kütlesinde meydana gelen rölativistik (görelicil) artıştan ötürü, siklotronla ulaşılabilecek enerji sınırlıdır ve en çok 25 mega ( = milyon) elektronvolt (MeV) kadardır.