Palau

Palau, b e l a u ya da p e l e w olarak da yazılır,
resmî adı p a l a u c u m h u r îy e t î , Büyük Okyanusun
batı kesiminde, iç işlerinde bağımsız
cumhuriyet. Kuzeyde Palau adlı adalar
grubunu, güneybatıda ise Sonsorol, Merir,
Pulo Anna ve Tobi adlı küçük mercan
adaları ile Helen Resifini kapsar. Yaklaşık
350 adadan oluşan Palau’nun kara yüzölçümü
461 km2’dir. Palau’ya bağlı adalar Caroline
Adalarının batı ucunu oluşturur. Yüksekliği
217 m’ye ulaşan Babelthuap Adası
143 km2’lik yüzölçümüyle en büyük adadır.
Babelthuap’ın hemen güneyinde yer alan ve
yaklaşık 628 m’ye yükselen Koror Adası
cumhuriyetin başkenti ve nüfusu en büyük
yerleşim yeridir.
Palau’nun iklimi tropikaldir. Koror Adasında
yıllık ortalama sıcaklık 28°C’dir. Yıllık
yağış miktarı Koror Adasında 3.800 mm,
Angaur Adasında ise 3.290 mm’dir. Toprağın
verimli olduğu Palau adalar grubunun
kıyı kesimlerinde mangrov bataklıkları, iç
kesimlerinde ise savanlar, hindistancevizi
ağaçları ve yağmur ormanlarıyla kaplı tepeler
yer alır.
Palau’nun yerli halkını Mikronezyalılar
oluşturur. Palau’ya bağlı adalann Okyanusya’nın
batı eşiğinde bulunması, çeşitli etnik
toplulukların önemli ölçüde birbirine karışmasına
yol açmıştır. Nüfusun yaklaşık yüzde
60’ı Koror’da, yüzde 30’u da Babelthuap
Adasında yaşar. Çoğunluğu geleneksel köylerde
yaşayan halkın büyük bölümü Hıristiyandır.
Konuşulan diller Endonezya diliyle
akraba olan Palau dili, Sonsorol-Tobi dili ve
İngilizcedir.
Başlıca ekonomik etkinlikler tarım, domuz
ve kümes hayvanları besiciliği ile balıkçılıktır.
En önemli ürünler gölevez, manyok ve
tatlı patatestir. Ayrıca portakal, ekmekağacı
ve muz yetiştirilir. Hindistancevizi yağı ve
küspesi ile tonbalığı ve hurda metal ihraç
edilir.
Adalar arasında ulaşım daha çok deniz ya
da hava yolu ile yapılır. Koror Adası
köprüyle Babelthuap’a, geçitlerle de Arakabesan
ye Malakal adalarına bağlanır.
1543’te İspanyol denizci Ruy Löpez de
Villalobos’un ulaştığı Palau, üç yüzyıldan
fazla bir süreyle İspanyol egemenliğinde
kaldı. Palau adalar grubu Mariana ve Caroline
adaları ile birlikte 1899’da Almanya’ya
satıldı. Japonlar 1914’te ele geçirdikleri
Palau adalar grubunda madenciliği, plantasyon
tarımını ve ticari balıkçılığı geliştirdiler.
II. Dünya Savaşı’nda Japonya’nın
önemli bir deniz üssü olan adalar grubu
1944’te ABD kuvvetlerinin eline geçti.
Palau 1947’de ABD denetiminde Birleşmiş
Milletler Pasifik Adaları Vesayet Bölgesi’
nin bir parçası oldu. Yapılan iki referandumun
ardından 1980’de bir anayasa kabul
edildi ve aynı yıl seçimler yapıldı. 1981’de iç
işlerinde bağımsız bir cumhuriyet olan Palau
1982’de ABD ile Serbest Birlik Sözleşmesi
imzaladı. Buna göre, adalarda askeri
üsler bulundurma karşılığında ABD ülkenin
güvenlik ve savunmasından sorumlu olacak
ve mali yardımda bulunacaktı. Sözleşmenin
1987’de halkoylamasıyla onaylanması sonu353
Palawan
cu vesayet yönetiminin sona erdirilmesi
yolunda adımlar atılmaya başladı.
Yürütme gücünün başında halkın seçtiği
bir başkan bulunur. Yasama organı Temsilciler
Meclisi ile Senato’dan oluşur. Nüfus
(1986) 13.873.

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*