Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!

Özön, Mustafa Nihat

Özön, Mustafa Nihat (d. 13 Nişan 1896,
İstanbul – ö. 2 Ocak 1980, İstanbul),
edebiyat tarihçisi, eğitimci ve çevirmen.
Darülfünun-ı Osmani (bugün İstanbul Üniversitesi)
Edebiyat Fakültesi’ni bitirdikten
(1923) sonra bir süre çeşitli okullarda edebiyat
öğretmenliği yaptı. 1934’te atandığı
Gazi Eğitim Enstitüsü edebiyat öğretmenliğinden
1961’de emekli oldu. Bu kurumda
müdür yardımcılığı ve kısa bir süre müdür
vekilliği yaptı. Gazi Eğitim Enstitüsü’nde
çalıştığı yıllarda verdiği ürünlerle seçilmiş
metinlere dayalı çağdaş edebiyat öğretimi
geleneğini yerleştirdi. Özön’ün yapıtları
eğitim enstitüleri, öğretmen okulları ve
liselerin edebiyat programlarının geliştirilmesinde
başvurulan en önemli kaynaklar
oldu. Son Asır Türk Edebiyatı Tarihi (1941)
ve Yazmak Sanatı (1943-71) adlı kitapları
Türkiye’de dalındaki ilk örneklerdi.
Özön, Tanzimat sonrası edebiyatın ilginç
örneklerini öğrencilerin de gereksinimlerini
dikkate alarak yeni bir dile aktardı. Özön’
ün yayımladığı Osmanlıca-Türkçe Sözlük
(1952, 1987), Türkçe Tabirler Sözlüğü
(1943), Türk Atasözleri (1952), Edebiyat ve
Tenkid Sözlüğü (1954), Cep Sözlüğü
(1955), Türkçe Yabancı Kelimeler Sözlüğü
(1962), Türk Tiyatrosu Ansiklopedisi (1967,
Baha Dürder ile birlikte) gibi yapıtlar bu
alandaki çalışmaların gelişmesine öncülük
etti. Özön ayrıca Arapça yanında Batı
dillerinden de çeviriler yaptı, Osmanlıca
yapıtları sadeleştirerek ya da yardımcı açıklamalarla
yayımlayarak bu metinlerin yaygın
biçimde okunmasını sağladı. Evliya
Çelebi, Namık Kemal, Recaizade Mahmud
Ekrem, Şinasi, Ahmed Midhat, Ahmed
Vefik Paşa gibi yazarları yeni kuşaklara
tanıttı.
Özön, Türkçe Roman Hakkında Bir Deneme’yle
(1936, 1986) Türk romancılığına
kuramsal yaklaşımın, Namık Kemal ve ibret
Gazetesi (1928) adlı yapıtıyla da basın tarihçiliğinin
öncü örneklerini verdi. Dergâh
(1921-23), Oluş (1939) ve Kalem .(1938-39)
dergilerinin yöneticiliğini yapan Özön pek
çok süreli yayında akademik ve güncel
yazılar da yayımladı.

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.