Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!

Özden, Akil Muhtar

Özden, Akil Muhtar (d. 1 Ekim 1877,
İstanbul – ö. 12 Mart 1949, İstanbul),
Türkiye’de farmakodinami ve deneysel tedavinin
öncüsü olan hekim. Celal Muhtar
Özden’in kardeşidir.
Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane’de (Askeri Tıbbiye)
öğrenciyken II. Abdülhamid’in baskıcı
yönetimine karşı çıkan başka kişilerle
birlikte İsviçre’ye kaçtı. 1897’de girdiği
Cenevre Üniversitesi Tıp Fakültesi’ni
1902’de bitirdi. O dönemde Cenevre’de
bulunan İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin
idare heyetiyle de çalıştı. Mezun olduktan
sonra bir yıl Fransa’daki hastaneler ile
Pasteur Enstitüsü’nde kuramsal ve uygulamalı
dersleri izledi; 1903’te İsviçre’ye döndü.
Cenevre Tıp Fakültesi’nin iç hastalıkları
kliniğinde Louis Bard’ın yanında çalıştı.
1904’te Méningite Cérébro-Spinale à forme
prolongée (Kronik Beyin ve Omurilik Menenjiti)
adlı tezini bitirdi. Bu fakültede
farmakodinami doçenti oldu, uygulamalı
tedavi ve tıp müfredatı dersleri verdi. Bu
dönemde yerel anesteziklerin hayvanlar
üzerindeki etkilerini belirleyen bir yöntem
buldu; kedilerde ağır sinir sistemi bozukluklarına
yol açan morfin ile türevlerinin
insandaki etkilerini ve alışkanlık yarattığını
ortaya koydu.
1908’de II. Meşrutiyet’in ilanı üzerine
Türkiye’ye döndükten sonra İstanbul’da
kısa bir süre Haseki Hastanesi’nde servis
şefi olarak görev yaptı. Ardından, askeri ve
sivil tıbbiyelerin birleştirilmesiyle Haydarpaşa’da
kurulan Tıp Fakültesi’nde hıfzıssıhha
(hijyen) muallimliğine getirildi. 1910’da
fakültede kurulmasına öncülük ettiği ilk
tedavi kliniği ve farmakodinami laboratuvannda
ders vermeye başladı. 1917-22 arasında
Tıp Fakültesi reisliği (dekan) yaptı ve
Hilal-i Ahmer Cemiyeti’nin (Kızılay) kuruluşunda
rol oynadı. Türk Ocakları’nın kuruluşuna
da etkin biçimde katılarak idare
heyetinde çalıştı. 1933 Üniversite Reformu’nda
ordinaryüs profesörlüğe yükseltildi.
1938’de Paris Tıp Akademisi’ne muhabir
üye seçildi. 1940’ta Türk Kodeks Komisyonu’nda
yer aldı. İstanbul’daki Alman Hastanesi’nin
başhekimliğini de yapan Özden
1931-43 arasında Tedavi Kliniği ve Laboratuvarı
Mecmuasını yayımladı. 1944’te
emekli olduktan sonra 1946’da Sekizinci
Dönem İstanbul milletvekilliğine seçildi.
Başlıca yapıtları Fenn-i Tedavi ve Tesiratı
Edviye Dersleri (1914) ile İlim Bakımından
Ahlak’tır (1942).

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.