Derdiyok ile Zülfüsiyah

düşlerinde bâde
içerek birbirlerine âşık olan iki gencin
birçok sıkıntıdan sonra mutluluğa kavuşmaları
üzerine kurulu Türk halk öyküsü.
Öykünün konusu şöyledir: Horasan hükümdarı
İsmail Şah, kendisine yardım etmeyen
Mahmut ve Mehmet adlı iki tüccarı
öldürtür, mallarına da el koyar. Bunun
üzerine iki tüccarın Abdurrahman ve Recep
adlı oğulları kenti terk ederek İsfahan’a
giderler. Burada Ali Ağa adında bir kahveciye
Sığınan çocuklar büyüyünce birer meslek
edinerek dükkân açarlar. Ali Ağa ve
karısı gençleri evlendirir. Abdurrahman’m
oğlu, Recep’in ise kızı olur. Oğlana Derdiyok,
kıza Zülfüsiyah adını verirler. Çocuklar
büyüyünce düşlerinde bâde içerek birbirlerine
âşık olurlar, saz çalıp türküler
söyleyerek aşklarını dile getirirler. Abdurrahman’m
beklenmedik bir anda ölümü
üzerine Recep kızını Derdiyok’a vermekten
vazgeçer ve ailesini alarak Kâşân’a gider.
Derdiyok da onları izleyerek kent yakınlarında
Zülfüsiyah ile buluşur. Recep kentin
beyi Seyit Han’a şikâyette bulunarak Derdiyok’u
zindana attırır ve ailesini alarak
Kirmanşah’a gider. Seyit Han, zindancının
ricası üzerine Derdiyok’u serbest bırakır.
Kirmanşah’a giden Derdiyok her yerde
Zülfüsiyah’ı arar, ama bulamaz. Çünkü
Recep karısını ve kızını olarak Buhara’ya
gitmiştir. Derdiyok düşünde gördüğü pirin
yardımıyla sevgilisinin nerede olduğunu öğrenir.
Bu sırada Derdiyok ve Zülfüsiyah’m
dedelerini öldürten İsmail Şah ölmüş, yerine
Eyüp Şah geçmiştir. Derdiyok, Eyüp
Şah’ın yardımıyla Zülfüsiyah’a kavuşur.
Anasını, sevgilisinin ana ve babasını da
çağırır. Eyüp Şah el konan mallarını da geri
verir. Böylece iki genç mutlu ve varlıklı bir
yaşama kavuşur.
Türk halk edebiyatında sevgililerin birbirinekavuştuğu birkaç öyküden biri olan
Derdiyok ile Zülfüsiyah, bâde içerek karşılıklı
âşık olma ve sevgilinin peşinde kent
kent dolaşma, doğaüstü varlıklar ile güçlü
beyler yardımıyla sevgiliye kavuşma temeline
dayanır. Basma nüshaları arasında bazı
küçük farklılıklar vardır. Öykü eski harflerle
ilk kez 1850’de, yeni harflerle de 1930’da
basılmıştır.

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.