wiki

wiki

Abravanel, Yuda

Abravanel, Yuda Yahudi asıllı Portekizli hekim, şair ve filozof (Lizbon 1460-ay.y. 1523). Devlet adamı ve Kutsal Kitap yorumcusu İzak Abravanel’in (Lizbon 1437- Venedik 1508) oğlu olan Yuda Abravanel (ya da Abrabanel), Yahudile- re uygulanan baskılar karşısında 1483’te İspanya’ya, Yahudilerin İspanya’dan çıkarılmaları üstüne de 1492’de Napoli’ye kaçtı. Napoli’de, Rönesans yeni eflatunculuğunun en başarılı örneklerinden olan Dialoghi d’Amore’y\ (Sevgi Söyleşileri) yazdı. 1502’de ...

Devamını Oku »
Lady Nancy Astor'un, Parlamento'da karşılanışını canlandıran bir tablo

Lady Astor

Astor, Lady İngiliz kadın siyasetçi (Danville, Virginia [ABD] 1879 Lincoln Shire, İngiltere 1964). İngiliz Parlamentosu’na giren ilk kadın olan Lady Astor (Vikontes Nancy Astor; kızlık soyadı Langhorne’dur). 1906’da muhafazakâr milletvekili VValdorf Astor’la evlendi. VValdorf Astor 1919’da babasının yerine Lordlar Kamarası’na geçince, Lady Astor onun Avam Kamarasındaki yerini aldı. Genellikle içki karşıtı çalışmalar yaptı ve kadınların çocukların sorunlarıyla uğraştı. 1930 yılları sonunda ...

Devamını Oku »

Abican

Abican Fildişi Kıyısı’nda kent. Fildişi Kıyısinın en büyük kenti, eski başkenti ve başlıca limanı olan Abican Batı Afrika’da, Gine körfezi kıyısındaki Ebrie denizkulağında yer alır. Nüfusu 1 850 000’dir. 1898’de yerleşilen1950’de Vridi kanalının tamamlanıp denizkulağının denizle bağlantısı sağlanıncaya -dolayısıyla bir liman haline gelinceye- kadar pek gelişemeyen kent, günümüzde Afrika’nın en büyük kentlerinden biridir. Limanından özellikle kahve, kakao, kereste, manganez ve ...

Devamını Oku »

Aberdeen |(yönetim bölümü).

Aberdeen |(yönetim bölümü).İskoçya’da eski yönetim bölümü. Kuzey Denizi kıyılarında yayılan Aberdeen yönetim bölümünün toprakları, 1974’te Grampian yönetim bölgesine bağlanmıştır. Güneybatı kesiminden Grampian dağlarının geçtiği, Dee, Don, Deveron ve Ythan ırmakları tarafından sulanan bölgenin, kıyı kesiminde başlıca etkinlik balıkçılık, iç kesimlerdeyse tarım (yulaf, yemlik pancar) ve hayvancılıktır (koyun ve sığır). İ.Ö. yaklaşık 2000’de yerleşilen Aberdeen toprakları, XII. yy’daki din savaşlarında, kralcıların ...

Devamını Oku »

Aberdeen ¡(kent)

Aberdeen ¡(kent) İskoçya’da kent. Kuzeydoğu İskoçya’nın en önemli limanı ve ticaret merkezi olan Aberdeen, Kuzey Denizi kıyısında yer alır. Nüfusu 213 228’dir. İskoç balıkçılık sanayisinin merkezi, Orkney ve Shetland adalarına gönderilen malların yükleme limanı olan kent, özellikle Kuzey Denizi’nde petrol yatakları bulunup işletilmeye başlanmasından sonra gelişmiştir. Eski Aberdeen Don ırmağı kıyısındaki Saint Machar katedrali (1424) ve King’s College (1495) çevresinde, ...

Devamını Oku »

Abılay Han

Abılay Han Ortacüz Kazak-Kırgız hanı (öl. 1781). Veli Han’ın oğlu olan Abılay Han (Abalay Han da denir), Ebul Membet Han’ın yanında büyüdü. Vezir ve serdar oldu. Çinliler ve Ruslarla dostça ilişkiler kurup, Membet Han’dan sonra han seçildi (1777). Kalmuklara karşı kanlı çarpışmalar yaptı.

Devamını Oku »

Abevilyen

Abevilyen Yontmataş devrinin ilk evresindeki uygarlık. Adı Fransa’daki Abbeville kentinden kaynaklanan (Abbeville Uygarlığı da denir) Abevilyen, Aşölyen’den hemen önce, yani günümüzden yaklaşık 500 000 yıl önce ortaya çıkmıştır. Abbeville kenti yakınlarında, Somme ırmağı kıyısındaki kazı yerinde bulunan (1836’dan sonra) iki yanı yontulmuş çakmaktaşından baltalar ve birkaç araç-gereç, insan türünün tarihinin ne kadar eskiye dayandığının ilk kanıtlarını oluşturmuştur.

Devamını Oku »

Francis William Aston,

Aston, Francis William İngiliz fizikçisi (Harborne 1877-Londra 1945). Cam- bridgelÜniversitesi’ndeprofesörlüğe yükselen Francis William Aston, genişlemiş gaz içinde boşalma olayını inceleyerek, izotopları buldu. Birinci Dünya Savaşı sırasında çalışmalarına ara vererek, hava koşullarının uçaklar üstündeki etkisini inceledi. Savaştan sonra, Cam- bridge’deki Cavendish Laboratuvarı’nda izotoplarla ilgili çalışmalarını sürdürüp, J.j. Thomson’un kitle tayfya- zarını geliştirdi. Neon izotopları sorununu kesin sonuca ulaştırdı. Bazı elementlerin (başta ...

Devamını Oku »

Ernst Von Aster

Aster, Ernst Von Alman filozofu (Berlin 1880-Stockholm 1948). Theodor Lipps ve Hans Cornelius’un öğrencisi olan Ernst Von Aster, yeni kantçılığı Cornelius’un görüşleri doğrultusunda sürdürüp, olasılık mantığının özel ve ideal yargılara bağlanması gereğini savundu. Bir süre İsveç’te yaşadıktan (1933-1936) sonra, İstanbul Üniversitesi’nin çağrısıyla, Edebiyat Fakültesi’nde felsefe tarihi, Hukuk Fakültesi’nde hukuk felsefesi dersleri verdi. Başlıca yapıtları: İmmanuel /Canf (1918), Geschichte der Antiken ...

Devamını Oku »

astatin

astatin Periyodik çizelgede VII A grubunda yer alan radyoaktif kimyasal element. Halojenlerin beşinci ve sonuncusu olan astatinin simgesi At, atom sayısı 85, atom ağırlığı 210’dur (en kararlı izotopununki).Adıkararsız anlamındaki Yunanca “astatos” sözcüğünden türetilmiştir. Doğada en az bulunan elementlerdendir (yerkabuğunun 30 gr’dan az astatin içerdiği sanılmaktadır). Laboratu- varda ilk kez, 1940’ta Berkeley (Kaliforniya) Ünİversite- si’nde, D.R. Corson, K.R. Mackenzie ve E.G. ...

Devamını Oku »

Bereket, aşk ve savaş tanrıçası Astarte

Astarte Yakındoğu mitolojisinde bereket, aşk ve savaş tanrıçası. Eskiçağ’da hasadın, yeni doğmuş hayvanların ve ilk çocukların bereket sağlaması için adandıkları Astarte, Fenike sanatında, elinde bereket simgesi inek boynuzuyla canlandırılmıştır. Babil’de İştar’la, eski Yunanistan’da Afrodit’le özdeşleştirilmiştir.

Devamını Oku »
Fred Astaire, Gay Divorcée (Şen Dul, 1934) adlı filmin bir sahnesinde dans partneri Cinger Rogers'la

Fred Astaire

Astaire, Fred ABD’li dansçı, şarkıcı ve sinema oyuncusu (Omaha 1899-Los Angeles 1987). Zarif ve neşeli şarkıları ve dans figürleriyle müzikal komediye yeni bir özellik kazandıran Fred Astaire (asıl adı Frederick Austerlitz’d\r), t ilk olarak kız kardeşi Adele’le J( 1918’de Broadvvay’de On the 7bp|[Tepede]|adlı müzikalde oynadılar) sahnec e çıktı. Bir süre sonra sinemaya geçip, ilk filmi Dancing Ladyden (Dans Eden Hanım, ...

Devamını Oku »
Assisi'den görünüş.Assisi'den görünüş.

Assisi

Assisi İtalya’nın orta kesiminde kent. Umbria’da, Perugia’da Apennin dağlarında yeralan Assisi’nin nüfusu 19 000’dir. Assisili Aziz Francesco’nun doğduğu yer olan kentte, Ortaçağ’da yapılan San Francesco manastırının duvarları Cimabue, Giotto di Bondone ve Simone Martini tarafından yapılmış fresklerle süslüdür ve çok sayıda turist çekmektedir.

Devamını Oku »

Kızılderili kabilesi Assiniboinler

Assiniboinler Kuzey Amerika’da, Büyük Ovalar bölgesinde yaşayan Kızılderili kabilesi. Komşuları Sioux’lardan XVI. yy’ın ortalarına doğru ayrıldıkları sanılan Assiniboinler, kendilerine Nakotalar (“müttefikler” ya da “halk” anlamında sözcük) derler. Kanada’da yaşayanların nüfusu 3 000, ABD’de yaşayanlarınki 2 200 kadardır. Kutsal Güneş danslarıyla ünlüdürler.

Devamını Oku »

Assiniboine

Assiniboine Kanada’da ırmak. Saskatchewan’in güneydoğu kesiminde doğan Assiniboine ırmağı, güneye ve doğuya Manitoba eyaletine doğru 965 km aktıktan sonra Win- nipeg’de Red ırmağıyla birleşir. Yaklaşık 480 km’si ulaşıma elverişlidir. Kıyılarındaki başlıca limanları Brandon ve VVinnipeg’dir. 1736’da Fransızlar tarafından bulunan ırmağın adı Assiniboinlerden kaynaklanır.

Devamını Oku »

Miguel Angel Asturias

Asturias, Miguel Angel GuatemalalI yazar ve diplomat (Guatemala 1899-Mad- rid 1974). Eski Maya tanrılarını konu alan Guatemala Efsaneleri (Leyendes de Guatemala, 1930) adlı yapıtıyla üne kavuşan Miguel Angel Asturias, daha sonra yurdunun ekonomik gerçeklerini anlatan bir üçleme yayınladı: Kasırga (Viento Fuerto, 1950), Yeşil Papa (El Papa Verde, 1954), Gözleri Açık Gidenler (Los Ojos de Los Enterrados, 1956). Latin Amerika toplumsal ...

Devamını Oku »

Abernathy, Ralph David

Abernathy, Ralph David ABD’li rahip ve zenci hakları önderi (Linden, Alabama 1926-ay.y. 1990). 1948’de vaftizci tarikatından rahip olan Ralph David Abernathy, 1951 ‘de Alabama eyaletinin Montgomery kentinde rahipliğe başladı. 1955’te Martin Luther King Jr’la birlikte ırk ayrımcılığını protesto etmek için Montgomery’de otobüs boykotunu düzenledi. 1957’de Martin L. K. Jr’la Güneyli Hıristiyan Önderler Konferansinı (GHÖK) kurdu. Bu arada evi ve kilisesi ...

Devamını Oku »

Abell, Kjeld

Abell, Kjeld DanimarkalI tiyatro yazarı (Ribe 1901-Kopenhag 1961 j. XX. yy. DanimarkalI tiyatro yazarlarının en yenilikçilerinden biri sayılan Kjeld Abell, tiyatroya sahne tasarımcısı olarak başladı. Orta sınıfın yaratıcılıktan uzak, anlamsız yaşantısını konu alan trajikomik oyunu Melo- dien der Blev’le (Yitik Melodi, 1935), dikkatleri çekti: En iyi oyunlarından biri sayılan Anne Sophie Hedvig (1939; İng. çev. 1944) adlı oyununda, “nazizmin canavarlarına ...

Devamını Oku »

Abell, George O.

Abell, George O.  ABD’li astronom (Los Angeles 1927-ay.y. 1983). Bulutsu kümeleriyle ilgili çalışmalarıyla ün salan George Og- den Abell, 1958’de 2 712 bulutsu kümesinin tanımlandığı bir katalog yayımladı. Bu konudaki çalışmalarıyla, evrenbilimin günümüzdeki başlıca sorunlarından olan evrende kitlesel kayıplar sorununun tanımlanmasına katkıda bulundu.

Devamını Oku »

Abélard, Pierre

Abélard, Pierre Fransız filozofu ve tanrıbilimcisi (Le Pallet, Nantes 1079-Saint-Marcel manastırı, Chalon-sur-Saône 1142) . Skolastik felsefenin ilk temsilcilerinden biri olan Pierre Abélard, Paris’te Guillaume De Champeaux ve Roscel- lin’in öğrencisi olduktan kısa süre sonra, henüz 22 yaşındayken Melun’de bir okul açtı. Ama Canon Fulbert de Notre-Dame’ın genç yeğeni Héloïse’le (y. 10981164) aşk serüveni yüzünden parlak meslek yaşantısına çok geçmeden son ...

Devamını Oku »
bool(false)