Yazar Arşivi: pendik yol yardım

Çoruh Havzası

Çoruh Havzası, Karadeniz Bölgesi’nin doğu bölümünde havza. Çoruh Irmağı ve kollarıyla akaçlanır. Su toplama alanı 19.900 km2’dir. Karadeniz Bölgesi’nin doğu kıyısındaki sıradağlar ile Karadeniz’den aynlır. Güneybatı-kuzeydoğu doğrultusunda kabaca dikdörtgen biçiminde uzanır. Doğu sınınnı Yalnızçam Dağlarının oluşturduğu havza kuzeyde SSCB sınırına kadar uzanır. Güneyde ise Erzurum ili sınırları içine sokulur. Yıllık su boşaltım hacmi yaklaşık 4 milyar 880 milyon m3’tür.

Devamını Oku »

Çortiler

Çortiler, Guatemala’nın doğusunda, Honduras’ta ve El Salvador’un bu ülkelere komşu bölgelerinde yaşayan Maya Yerlileri. Dil bakımından Meksika’nın güneydoğusundaki Tabasco, Chiapas ve Oaxaca eyaletlerinde yaşayan Çollar ile Çontallara yakındırlar. Kültürel bakımdan ise batıdaki komşulan Pokomamlarla benzerlikleri daha çoktur. Değişik yüzey şekillerini banndıran bir bölgede yaşarlar. Düzlüklerde iklim sıcak ve nemlidir; yüksek kesimlerde ise serin hava giderek soğur. Çortiler tanm ve küçük ...

Devamını Oku »

Çorotegalar

Çorotegalar, İspanyol fethi sırasında Kosta Rika’nın kuzeybatı kesiminde yaşayan en güçlü Yerli kabilesi. Otomi-Mange dil kümesinden Mange dilini konuşan Çorotegalar, bugünkü Chiapas eyaletindeki anayurtlanndan, büyük olasılıkla İspanyollann gelişinden kuşaklar önce göç etmişlerdi. Mısır yetiştirirler, pazarda alışveriş ederlerdi. Şeflerin seçimle başa geçtiği yan-demokratik bir toplumsal yapılan vardı. Komşu halklarla sık sık savaşırlardı. Savaşta pamukla doldurulmuş kumaşlar giyerek korunurlar, ok, yay, tahta ...

Devamını Oku »

Çorlulu Ali Paşa Külliyesi

Çorlulu Ali Paşa Külliyesi, İstanbul’da Çarşıkapı semtinde, Yeniçeriler Caddesi üzerinde, II. Mustafa’nın damadı ve III. Ahmed’in sadrazamı Çorlulu Ali Paşa’nın (ö. 1711) 1708-09’da yaptırdığı külliye. İki avlusu vardır, her ikisine de caddeden girilir. Soldaki avlunun kuzey kenan boyunca bir sıra halinde medrese odaları sıralanır. Bunlann önündeki revakın üzeri, Çorlulu Ali Paşa Külliyesi, İstanbul ABC Ajansı başhklan baklavah sütunlann taşıdığı tekne ...

Devamını Oku »

Çorlu

Çorlu, Marmara Bölgesi’nin Trakya bölümünde, Tekirdağ iline bağlı ilçe ve ilçe merkezi kent. Yüzölçümü 1.132 km2’dir. Kuzeyden Kırklareli ili ile Saray ve Çerkezköy ilçeleri, doğudan İstanbul ili, batıdan Tekirdağ Merkez ve Muratlı ilçeleri, güneyden Marmara Denizi ile çevrilidir. Çorlu topraklan, Trakya’nın en verimli ve büyük havzalarından Ergene Havzasr içinde yer ahr. Genel olarak hafif engebeli bir düzlük niteliği taşır. İlçenin ...

Devamını Oku »

çorbacı

çorbacı, Osmanlı Döneminde Yeniçeri Ocağı’nm bölük zabitlerine, Tanzimat’tan sonra ise gayrimüslimlerin yerel ileri gelenlerine verilen unvan. Önceleri İstanbul Acemi Ocağı’nı oluşturan 31 bölüğün komutanları ve yeniçeri yaya bölükbaşları için bir lakap olarak kullanılan “çorbacı”, 16. yüzyıldan sonra ocak unvan ve rütbeleri arasına girdi. Orta zabitleri çorbacı olarak adlandırılırken, bunların en kıdemlilerine “yayabaşı”, bölük çorbacılarının en kıdemlisine de “başbölükbaşı” denirdi. Her ...

Devamını Oku »

çorap

çorap, genellikle ayakkabı içinde ayağa giyilmek üzere, elde ya da makinede örülerek üretilen giysi. Erkekler, kadınlar ve çocuklar için kısa ve diz altı, kadınlar için uzun ve külotlu türleri vardır. Eski Yunanlı şair Hesiodos, (ü. İÖ 8. yy) hayvan kılından örülen bir ayakkabı astanndan (piloi) söz eder. Romalıların ayaklanna, bileklerine ve bacaklarına meşin ya da kumaş bantlar sardıklan bilinir. İlk ...

Devamını Oku »

Çoorg

Çoorg, k o d a g u (Kanar dilinde “sarp yer”) olarak da bilinir, Hindistan’ın güneyinde Karnataka (eskiden Mysore) eyaletinde il. çorap 512 Batı Gatlarm güney ucunda yer alır. Yüzölçümü 4.104 km2’dir. Çok yağışlı ve ılıman bir iklimin görüldüğü engebeü ve dağlık bir alanı kaplar. Karnataka Platosundan başlayan gür ormanlı dağlar genellikle 1.500 m’den yüksektir. 1.600 m’yi geçen doruklardan en ...

Devamını Oku »

Çontallar

Çontallar, Meksika’nın güneydoğusundaki Tabasco ve Oaxaca eyaletlerinde yaşayan Maya kökenli Yerli halk. Dil bakımından güneydeki komşulan Çollar ve Guatemala’ nin doğusunda yaşayan Çortiler ile yakından ilişkilidir. Çontallar ve Çollar benzer bir çevre ile kültürü paylaşırlar. Bölgede yağış çok, iklim nemlidir. Çontalların başlıca ürünleri dan, fasulye ve kabaktır. Şapka yapımı bölge için ekonomik bakımdan büyük önem taşır; bu amaçla palmiye yaprağı ...

Devamını Oku »

çoninler

çoninler (Japonca çonin: “kentli”), Japonya’da Tokugava (Edo) döneminin (1603- 1867) ilk yıllarında ortaya çıkan ve zengin, nüfuzlu bir toplumsal kesim oluşturan kentli sınıf. Kentlerde (ço) oturduklan için çonin adını alan sınıfın üyeleri çoğunlukla tüccardı, ama zaman zaman esnaf ve zanaatçılar da aralanna katılırdı. Zorunlu borç almalara, mal ve mülklerine el konmasına ve zenginliklerini sınırlamak için çıkarılan yasalara karşın, Tokugava döneminde ...

Devamını Oku »

çomak

çomak, bir tür vurmalı çalgı. Yaklaşık 20 cm uzunluğunda ve 2,5 cm çapında sert tahtadan yapılmış bir çift çomaktan oluşur. Rezonans sağlamak için çukurlaştmlarak kapatılan avucun üstünde parmak uçlanyla tutulan çomaklann birine öbürüyle vurularak tiz, çınlamalı bir ses elde edilir. Kökeni Afrika-Küba halk müziğine dayanan çomak, Latin Amerika dans orkestralannda sabit ritim kalıpları elde etmek için kullanılan çalgılardan biridir. Eski ...

Devamını Oku »

Çollar

Çollar, Meksika’nın güneydoğu kesimindeki Chiapas eyaletinin kuzeyinde yaşayan Maya kökenli Yerli halk. Çol dili, kuzeydeki komşulannın konuştuğu Çontal ve Guatemala’nın doğusunda konuşulan Çorti ile yakından ilişkilidir. 16. yüzyıl başlanndaki Ispanyol fetihleri döneminin Çol kültürü üzerinde çok az şey bilinmektedir. Maya dili uzmanlan, Maya hiyerogliflerindeki dilin, Çol dilinin eski biçimlerinden biri olabileceği görüşündedir. Çol ve Çontal halklan, yurtlannda dağlık bölgeler bulunmasına ...

Devamını Oku »

Çola HANEDANI

Çola HANEDANI, Güney Hindistan’da hüküm sürmüş Tamil hükümdarlık ailesi. Çok eskiye dayanan geçmişi tam olarak bilinmemekle birlikte, çatıkam edebiyatınm(*) ilk örneklerinden önceki bir tarihte, verimli Kaveri Vadisinde ortaya çıktığı sanılmaktadır. En eski başkenti Uraiyur’du (bugün Tiruçhçhirappalli). Ortak ataları olan efsanevi kral Karikalan aracılığıyla soylarım eski Uraiyur ailesine dayandıran Andhra ve Dekkan’daki küçük aileler, toplu olarak Çola ya da Çoda adıyla ...

Devamını Oku »

çoktonluluk

çoktonluluk, müzikte, birbirinden farklı iki ya da daha çok sayıda tonaliteye (bestede kullanılan birbiriyle ilişkili nota ve akorlar dizisi) aynı anda yer verilmesi. Yalnızca iki tonalitenin kullanılmasına bazen ikitonluluk da (bitonalite) denir. Çoktonluluk ilk kez 20. yüzyılın başlannda ortaya çıktı. Stravinsky Petruşka’smda do majör ile fa ft majörü birleştirerek (piyano klavyesi göz önüne getirilirse) “siyah tuşlarla beyaz tuşlan karşı karşıya” ...

Devamını Oku »

çokterimli

çokterimli, katliterIm ya da polînom olarak da bilinir, n sayıda değişken için, c, •••<• + c2 • ■ • *? + • • • biçimindeki oranlı integral fonksiyon. Bu ifadedeki her terim için c,- katsayı, a,-, bi, vb sırasıyla x u *2 vb’nin derecesidir ve her terimin toplam derecesi a, + fr/+… + r,’dir. Katsayısı sıfır olmayan herhangi bir terimin ...

Devamını Oku »

Çoktavlar

Çoktavlar, bugünkü Mississippi eyaletinin güneydoğusunda kalan yörede yaşamış, Muskagi dil grubuna bağh Kuzey Amerika Yerli kabilesi. Çok yakın bir lehçeyi konuştuklan Çikasovlann bir kolu olduklarına ilişkin kanıtlar vardır. 18. yüzyıl ortalannda, Pearl, Chicasawhay ve Pascagoula ırmaktan boyunca 60-70 İcadar yerleşmede 20 bin Çoktav yaşıyordu. Çoktavlar duvarları çamurla sıvanmış, çatılan sazla örtülü, tomruktan ya da ağaç kabuğundan yapılmış kulübelerde yaşarlardı. Güneydoğuda ...

Devamını Oku »

çokseslilik

çokseslilik, en geniş anlamıyla bir müzik parçasının görece bağımsız iki ya da daha fazla sayıda sesten ya da partiden oluşması. Tek bir ezgi çizgisine yer verilen tekseslilikten(*) ve akorlu dokuların ön plana çıkarıldığı eşseslilikten(*) farklıdır. Çokseslilikte farklı sesler birbirinden ayn ve ritim açısından birbirinden az çok bağımsız olarak algılanırlar. Eşzamanlı ezgi çizgilerinin bir araya getirilmesi demek olan kontrpuan, bazen çokseslilikle ...

Devamını Oku »

çokruhluluk

çokruhluluk, bireyin yaşamının ve kişiliğinin çok sayıda ruhun karmaşık ilişkilerinden oluştuğu inancı. Özellikle Asya’nın kuzey ve iç kesimleri ile Endonezya’da yaygındır. Bazı geleneklerde değişik ruhlar bedenin farklı organlanyla özdeşleştirilir; bazılarında ise ruhlar ile kişilik özellikleri arasında bağ kurulur. Bireyi oluşturan farklı ruhlardan her birinin ölümden sonraki yazgısı da farklıdır. Kuzey Asya halklannın çoğu, ruhlardan birinin cesette kaldığına, birinin yeraltı dünyasına ...

Devamını Oku »

çokritimlilik

çokritimlilik, ç a p r a z -r It Im l I l Ik olarak da bilinir, bir bestede aynı anda karşıt ritimlerin kullanılması. Ritim karşıtlaşmaları tek bir ölçü içinde (örn. üçlemeli sekizliklere karşı iki tane sekizlik nota) yer alabileceği gibi karşıt ölçülerin eşzamanlı kullanılmasıyla da elde edilebilir. İkinci türe hem Endonezya’daki gamelan gibi Batılı olmayan birçok müzik biçiminde, hem ...

Devamını Oku »

çokhücreli canlı

çokhücreli canlı, kimi yönlerden ayrılmaz bir bütün oluşturacak biçimde birleşmiş, kimi yönlerden birbirinden bağımsız çok sayıda hücreden oluşan, bitki ya da hayvan, bütün canhlann ortak adı. Çokhücreli canlı geliştikçe, hücreleri belirli işlevleri üstlenecek biçimde özelleşir ve hücreler arasında bir işbölümü başlar; böylece, her hücre, yaşam süreçlerinden birinde etkinlik gösterdiği için, öbür yaşamsal gereksinimleri açısından öbür hücrelere bağımlı duruma gelir. Uzmanlar, ...

Devamını Oku »