Yazar Arşivi: olo

Deken, Aagje

Deken, Aagje, asıl adı a g a t h a d e k e n (d. 10 Aralık 1741, Amstelveen – ö. 14 Kasım 1804, Lahey, Felemenk), Felemenkli yazar. Betje Wolff ile birlikte ilk Felemenkçe roman olan De historie van mejuffrouw Sara Burgerharfı (1782, 2 cilt; Bayan Sara Burgerhart’ın Öyküsü) yazmıştır. Pek az yankı uyandıran bir dinsel şiirler kitabı yazdıktan ...

Devamını Oku »

dekatlon

dekatlon, yarışmacıların, birbirini izleyen iki gün boyunca 10 ayrı yarışmaya katıldıkları atletizm karşılaşması. İlk kez 1912 Olimpiyat Oyunları’nda yer almış ve üç gün sürmüştür. İlk gün yapılan 100 m koşusu, uzun atlama, gülle atma, atlama ve 400 m koşusuyla ikinci gün yapılan 110 m engelli koşu, disk atma, sırıkla atlama, cirit, atma ve 1.500 m koşusundan oluşur. Yarışmacıların her daldaki ...

Devamını Oku »

Dekapolis

Dekapolis, Suriye Çukurundaki (bugün Bikaa Vadisi) 10 Yunan kentinden oluşan birlik. Romalı komutan Pompeius’un doğuda oluşturduğu yerleşimin bir parçası olarak İÖ 63’te kurulduğu sanılır. Skythopolis (Beysan), Hippos, Gadara, Abila (Raphana), Dium, Pella, Gerasa ve Philadelphia’yı (Amman) kapsayan sekiz kent Yahuda’nın doğusunda kesintisiz bir sınır oluşturur. Kuzeydoğuda bulunan Kanatha bu kentlerden kopuktur. Şam ise daha da kuzeydedir. İS 97/98’de kurulan Kapitolias ...

Devamını Oku »

dekapaj

dekapaj bak. paklama

Devamını Oku »

Dekalogos

Dekalogos bak. On Emir

Devamını Oku »

Dekahliye

Dekahliye, Aşağı Mısır’da, Nil Deltasının kuzeydoğusunda, Akdeniz kıyısında il (muhafaza). Ucu güneye bakan bir üçgen biçimindeki il topraklarından Nil’in Dimyat kolu geçer. Dekahliye adı, Dimyat’ın güneybatısındaki küçük Dekahle köyünden gelir ve Kopt dilindeki Tkehli’nin Arapçalaşmış biçimidir. Yüzölçümü 3.471 km2 olan ilin yönetim merkezi ve en büyük kenti Mansure’dir. İS 11. yüzyılın sonlarında Fatımi halifelerince bir yönetim birimi olarak kurulan Dekahliye, ...

Devamını Oku »

dekonjestan ilaçlar

dekonjestan ilaçlar, soğuk algınlığında ve saman nezlesinde, burun mukozasını besleyen kan damarlarının genişleyerek aşırı kanlanması sonucunda burun mukozasında oluşan ödemi çözen bileşikler. Burun spreyi, damlası, merhemi olarak ya da buğu biçiminde kullanılan dekonjestan ilaçlar, kan damarlarının duvarlarındaki kasları büzerek, burun boşluğunu döşeyen mukozanın iltihaplı bölgelerindeki kanlanmayı azaltır; böylece burun tıkanıklığını açarak solunuma yardımcı olur. Etkisini en çok küçük atardamarlar üstünde ...

Devamını Oku »

dekoratif sanatlar

dekoratif sanatlar, kendisi estetik değer taşıması zorunlu olmayan nesnelerin tasarlanması ve bezenmesiyle uğraşan sanat dallan. Bu tür nesneler çoğunlukla günlük kullanım eşyalarıdır. Seramik, mücevher ve dokuma ürünleri, cam ve madeni eşya, sepet işleri, mobilya, giyim eşyası, hatta bazen mimari düzenlemeler dekoratif sanatlann uygulama alanına girer. Sepetçilik ya da çömlekçilik gibi dekoratif sanatların birçoğu genellikle el sanatları arasında da sayıldığı için, ...

Devamını Oku »

dekolman

dekolman, a Gt a b a k a d e k o l m a n i , r e t în a d e k o l m a n i ya da a ğ t a b a k a a y r i l m a s i olarak da bilinir, gözyuvarının arkasını ve yanlarını döşeyen ışığa ...

Devamını Oku »

Dekker, Thomas

Dekker, Thomas (d. y. 1572, Londra,İngiltere – ö. y. 1632), İngiliz oyun ve risale yazarı. Londra’daki yaşamı canlı bir biçimde anlatan yapıtlarıyla tanınır. Yaşamına ilişkin kesin bilgiler çok azdır. Oyun yazarı olarak adına ilk kez 1598’de rastlanır. Geçimini sağlamak için yazan Thomas Dekker’e atfedilen Dekker his Dreame adlı kitabın başında yer alan bir oymabaskı çalışma, 1620 British Museum, Londra, fotoğraf, ...

Devamını Oku »

Dekkan Platosu

Dekkan Platosu, Hindistan Yarımadasının büyük bölümünü kaplayan üçgen biçiminde yüksek plato. Sanskrit dilindeki dakshina (güney) sözcüğünden türetilen Dekkan adı, bazen yarımadanın Narmada Irmağının güneyinde kalan bölümünün tümünü belirtmek için de kullanılır. Platonun doğusu ve batısı, güney ucunda birleşen Gat(*\) kayalıklarıyla çevrilidir. Kuzey ucunda ise Satpura Sıradağları bulunur. Genel olarak doğuya eğimli olan Dekkan Platosunun ortalama yüksekliği 600 m dolayındadır. Platodaki ...

Devamını Oku »

Delacroix, (Ferdinand-Victor-) Eugene

Delacroix, (Ferdinand-Victor-) Eugene (d. 26 Nisan 1798, Charenton-Saint-Mau- 73 Delacroix, Eugene rice – ö. 13 Ağustos 1863, Paris, Fransa), yapıtlarındaki renk kullanımıyla hem izlenimci, hem de ard izlenimci ressamları etkileyen Fransız ressam. Konularını daha çok tarihsel ya da güncel olaylarla edebiyattan seçmiştir. 1832’de Fas’a yaptığı gezi, daha egzotik konulara yönelmesine yol açmıştır. Gençliği. Ailenin dördüncü çocuğu olan Delacroix’nm babası 1798’de ...

Devamını Oku »

Delacour, Jean Theodore

Delacour, Jean Theodore (d. 26 Eylül 1890, Paris – ö. 5 Kasım 1985, Los Angeles, ABD), soyu tükenmeye yüz tutmuş birçok kuş türünü bularak koruma altına alan Fransız-ABD’li kuş yetiştiricisi. Delacour daha çocukluk yıllarında 1.300’ü aşkın kuş toplamıştı. Bu kuşlann bulunduğu bölge I. Dünya Savaşı’nda, Almanlar tarafından yok edildi. Savaştan sonra Asya, Afrika ve Güney Amerika’da araştırma gezilerine çıkan Delacour, ...

Devamını Oku »

Del Rio

Del Rio, ABD’de, Texas eyaletinin güneybatısındaki, Val Verde ilinin (county) merkezi (1885). San Antonio’nun 233 km batısında, Rio Grande kıyısında yer alır; bir köprüyle karşı kıyıdaki Ciudad Acuna’ya bağlanır. San Felipe del Rio adıyla y. 1675’te kurulan ilk İspanyol misyonu Yerlilerce yıkıldığı halde 1883’e değin aynı adı korudu. Bu tarihte, San Felipe de Austin ile kanşmasını önlemek amacıyla adı Del ...

Devamını Oku »

dekupaj

dekupaj (Fransızca decoupage: “kesip çıkartma”), kesilerek biçim verilmiş parçalan, ahşap, metal ya da cam bir yüzeye, bir kompozisyon oluşturacak biçimde yapıştırma sanatı. Birçok değişik teknik bulunmakla birlikte, genelde hepsinde dört temel işlem izlenir. Önce resimler kesilip çıkanlır, ardından bir kompozisyon düzenlenir. Parçalar yüzeye yapıştmldıktan sonra da üstlerine birkaç kat (bazen 12 kat) vernik sürülür. Dekupaj, eski Çin kâğıt kesme sanatı, ...

Devamını Oku »

dekubitus ülseri

dekubitus ülseri bak. yatak yarası

Devamını Oku »

dekstrometorfan

dekstrometorfan, <İ-3-m e t o k s İ-n -m e t İ l m o r – f în a n olarak da bilinir, bireşim yoluyla hazırlanan ve tıpta öksürük kesici olarak kullanılan morfin benzeri ilaç. Dekstrometorfanın hidrobromür tuzu, şurup ya da tablet biçiminde ağızdan alınır. Merkez sinir sistemine etki ederek öksürme refleksini baskılayan bu ilaç, öbür morfin türevlerinin çoğunda ...

Devamını Oku »

Dekoratif Sanatlar Müzesi

Dekoratif Sanatlar Müzesi, Fransızca m u s £ e d e s a r t s d £ c o r a t if s , Paris’te, Doğu ve Batı ülkelerinden dekoratif sanat yapıtlarının toplandığı müze. 1880’de Louvre Müzesi’nin yan kanatlarından birinde açılmıştır. Ortaçağdan günümüze mobilya ve sanat yapıtlan örneklerini kapsayan koleksiyonlar dönemlerine göre ayn ayn, oda düzenlemeleri biçiminde zamandizinsel ...

Devamını Oku »

Delalande, Michel-Richard

Delalande, Michel-Richard, d e l a l a n d e olarak da yazılır (d. 15 Aralık 1657, Paris – ö. 18 Haziran 1726, Versailles, Fransa), 18. yüzyıl başlarında, Fransa’da önde gelen dinsel müzik bestecisi. Jean-Baptiste Lully’nin sağlığında etkili olabilmiş az sayıdaki besteciden biridir. Korocu olarak girdiği Saint-Germain l’Auxerrois’da birkaç enstrüman çalmayı öğrendi. Paris’in dört değişik kilisesinde org çaldı. XIV. ...

Devamını Oku »

Delagoa Körfezi

Delagoa Körfezi, Portekizce b a I a d e l o u – r e n ç o m a r q u e s , Mozambik’in güneydoğu kıyısında, Güney Afrika Cumhuriyeti sınırı yakınında körfez. Adını Baıa Da Lagoa’dan Maputo yakınlarında Delegoa Körfezinden bir görünüm, Mozambik Transafrica – EPG /Inc. (Lagün Körfezi) aldığı sanılır. Uzunluğu 31 km, genişliği 26 km’dir. ...

Devamını Oku »