Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!

Aşı

aşı, enfeksiyon yapıcı bir organizmadan
elde edilen ve vücuda verildiğinde bu organizmaya
karşı antikor üretimini başlatarak,
organizmanın yol açabileceği hastalığa karşı
bağışıklık sağlayan madde. Aşılar hem bakterilerden,*
hem virüslerden üretilebilir, ancak
virüs hastalıklanndaki koruyucu etkileri
çok daha yüksektir. Aşı üretimi için canlı ya
da ölü organizmalar kullanılabilir, ama
canlı aşılar genellikle daha etkilidir.
îlk aşıyı 1798’de İngiliz hekimi Edward
Jenner uygulamıştır. Jenner, • inek çiçeği
virüsünün insanlara aşılandığında, çiçek
hastalığına karşı sürekli bir koruma sağladığını
gözlemlemişti. 19. yüzyıl boyunca yeni
aşılar bulmak için etkin araştırmalar yapıldı.
20. yüzyıl ortalannda antibiyotiklerin
kullanıma sunulması bakterilerden üretilen
aşılara karşı ilgiyi azalttiysa da, daha sonra,
bakterilerde antibiyotiklere karşı direnç
oluştuğunun anlaşılması üzerine bakteri aşılan
dâ yeniden önem kazandı.
Çeşitli aşılama yöntemleri »i r
A) Yaralı bir ağaca uygulanan köprü aşısı B) Göz aşısı Ç) Kalem aşısı
D) Geçme aşı E) Yarma aşı ya da çoban aşısı
Plant Science: Introduction to Wor\d Crops, Jules Janick, Robert W. Schery,
Frank W. VVoods ve Vernon W. Rutlan. W. H. Freeman and Company
1970’lerde, domuz gribine karşı kullanılan
koruyucu aşıların yol açtığı ters tepkiler
bazı aşılara karşı halkın isteğini ve güvenini
kırdıyşa da, daha önceki yıllarda çok büyük
boyutlara ulaşan birçok hastalığın denetim
altına alınmasında aşıların yararı yadsınamaz.
Aşılamayla çiçek hastalığı tümden yok
edilmiş, çocuk felci, difteri, boğmaca, kıza-,
mık ve kızıl aşılannın yaygınlaşmasıyla gelişmiş
ülkelerde bu hastalıklar büyük ölçüde
denetim altına alınmıştır. Grip, kuduz, tifüs
ve başka bazı hastalıklara karşı geliştirilmiş
olan aşılar ise, genellikle, yalnız hastalığa
yakalanma olasılığı yüksek olan kesimlere
uygulanır. Son yıllarda, pnömokok ve me-\
ningokok türünden bakterilere karşı, araştırma
amacıyla üretilen aşılar üzerindeki
deneyler sürdürülmektedir.
Aşılar genellikle üç ayn’ yöntemle uygulanır:
Doku içine enjeksiyon (kızamık aşısı);
sindirim kanalından emilimi sağlamak için
ağızdan uygulama (çocuk felci aşısı) ve
çizilmiş deri yüzeyinden uygulama (çiçek
aşısı). Ayrıca bak. bağışıklama.

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.