Aruba Antil

Paylaşmak Güzeldir Sende Paylaşır Mısın?

Aruba, Antil Denizinde ada. Hollanda
Antilleri’nin Leeward Adalan (Benedenwindse
Eilanden) grubuna girer. Küçük
Antiller’in güneybatı ucunda yer alan Aruba,
Curaçao’nun 80 km batısına, Venezuela
kıyılannın da 24 km kuzeyine düşer. Yüzölçümü
193 km2’dir. Yüzeyi genellikle alçak
ve düz olan adanın en yüksek yeri, 189 m ile
Aruba kıyısında kaya oluşumları,
Hollanda Antilleri
Bradley Smith, New York
Jamanota Tepesidir. Ada, her an düşecekmiş
gibi gözüken dev diyorit (yeşiltaş)
kayalanyla kaplıdır. Yıllık sıcaklık ortalaması
27°C’dir. Alize rüzgârlan yağmur
yüklü bulutlan Küçük Antiller’in rüzgârüstü
bölümlerine taşıdıklanndan, adada çok
kurak bir iklim hüküm sürer. Yılda 430
mm’ye ulaşan yağışlar barajlarda ve çatılann
üstündeki sarnıçlarda toplanırsa da içme
suyunun büyük bölümü deniz suyunun arıtılmasıyla
elde edilir. 1960’ta tamamlanan
ve günde 20.800.000 litre su antabilen tesis,
dünyanın en büyük su arıtma tesisleri
arasındadır. Aruba, olağan Antil kasırgaları
alanının tümüyle dışındadır.
Adaya ilk yerleşenler, mağaralarda kil
çömlekler, taş araçlar ve kırmızı boyalı
resimler bırakmış olan Aravaklardı. 1499’da
İspanyol egemenliği altına giren ada, korsanlık
ve kaçakçılık merkezi haline geldiyse
de, başka yerlerin tersine burada Yerliler
yok edilmedi. 1634’te adaya yerleşmeye
başlayan HollandalIlar ancak 1816’da Aruba’yı
resmen kendilerine bağladılar. Aruba,
Napoleon Savaşları sırasındaki 10 yıllık
dönem dışında, günümüze değin Hollanda’
nin denetiminde kaldı.
Ada nüfusunun yandan çoğu Yerli kökenlidir.
Geri kalanlar, Avrupalı sömürgecilerin
soyundan gelenler ile Hindistan ve
Uzakdoğu’dan adaya yeni göç etmiş olanlar
ve Orta ve Güney Amerikalı siyasi mültecilerdir.
Adada plantasyona dayalı bir ekonominin
ortaya çıkmaması nedeniyle Aruba’
ya hiç Afrikalı köle getirilmemiştir. Resmî
dilin Felemenkçe olmasına karşın, halk
İspanyolcaya dayalı melez bir dil olan
Papiamentoyu konuşur.
Hollanda Antilleri’nin başkenti, Curaçao
Adasındaki Willemstad’dır. Burada bulunan
yasama meclisi (Stateri) Aruba dahil
bütün Hollanda Antilleri için merkezî hükümet
işlevi görür. Yerel işler ise ada konseyi,
yürütme konseyi ve bir vah yardımcısından
oluşan ayrı bir yönetim eliyle yürütülür.
1977’de yapılan halk oylamasında adalılar
ezici bir çoğunlukla Aruba’nın bağımsızlığından
yana oy kullanmış, ama bundan
hiçbir sonuç çıkmamıştır. Su kıtlığı tarımın
en büyük sorunudur, ithal ürünler karşısında
rekabet gücü olmayan topraksız tanm
denemeleri sonuçsuz kalmıştır. Aruba’dan
sulama gerektirmeyen bir bitki olan sarısabır
ihraç edilir. Ada ekonomisi, 1980’lerin
ortalanna değin, neredeyse bütünüyle Venezuela’dan
alman ham petrolün işlenip
depolanmasına dayanmaktaydı. Dünyanın
en büyük rafineri kompleksleri arasında yer
alan Lago Oil, 1985’te kapanana değin
adanın başlıca istihdam kaynağıydı. Düşük
kükürtlü fuel oil üreten iki tesisin yanı sıra
amonyak üreten bir petrokimya kuruluşu
da vardır. 19. yüzyılda kısa bir süreyle
adada altın da çıkanlmıştır. Yönetim, turizmin
gelişmesini mali politikalarla özendirmektedir.
Derin su limanlan ve uluslararası
havaalanı, turizmin gelişmesini kolaylaştıran
etmenlerdir. Uzun beyaz kumsalları ve
tertemiz deniz suyuyla Aruba, tekne yolculuğu
yapanları ve denizden yararlanmak
isteyenleri çeken bir tatil yeridir. Nüfus
(1985 tah.) 64.106.


Paylaşmak Güzeldir Sende Paylaşır Mısın?

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.