Odessa, Ukrayna

Odessa, Ukrayna SSC’nin güney kesiminde
yönetim birimi (oblast). Dinyester Irmağı
halicini de içine alan bölgenin yüzölçümü33.300 km2’dir. Güneydoğu kesimi kıyıdaki
düzlüklere doğru yavaş yavaş alçalır. Kuzeydoğusu
ise Volin-Podolsk Platosunun
güneyindeki tepelere doğru uzanır. Verimli
topraklarla kaplı olan bölgenin büyük bölümü
tarıma açılmıştır. İklim kuraktır; yüzey
suyu çok azdır. Büyük ırmaklar dışındaki
akarsular genellikle yaz aylarında kurur.
Bölgede yoğun tarım yöntemiyle kış buğdayı,
mısır, arpa, ayçiçeği ve şeker pancarı
yetiştirilir. Bostancılık da yaygındır. Bölgenin
güneybatısında meyve bahçeleri ve
üzüm bağları yer alır. Hayvancılık çok
gelişmiştir. Bölgedeki başlıca kent, yönetim
biriminin merkezi olan ve kentsel nüfusunun
yaklaşık üçte ikisini barındıran sanayi
limanı Odessa’dır. Nüfus (1983 tah.)
2.588.000.
Odessa, Ukrayna SSC’de, Odessa yönetim
biriminin (oblast) merkezi kent ve liman.
Karadeniz kıyısındaki sığ bir girinti üzerinde
yer alır. Kentin bulunduğu yerde eski
çağlarda bir yerleşme bulunmasına karşın,
bugünkü Odessa’nın tarihi Tatarların 14.
yüzyılda Hacıbey Kalesi’ni kurmalarıyla
başlar. Kent daha sonra Litvanya-Polonya’
nın, 1764’te de Osmanlı Devleti’nin eline
geçti. 1791’de Rusya’ya bırakıldıktan hemen
sonra kentte yeni bir kale inşa edildi
(1792-93) ve bir deniz üssüyle ticari liman
açıldı (1794). Yeni limana, kentin yakınlarında
bulunduğuna inanılan eski Yunan
kolonisi Odessos’tan esinlenerek 1795’te
Odessa adı verildi.
19. yüzyılda, özellikle de demiryolunun
bölgeye ulaştığı 1866’dan sonra hızla büyüyen
Odessa, çok geçmeden Rusya’nın üçüncü büyük kenti ve Petersburg’dan (bugün
Leningrad) sonraki ikinci önemli limanı
durumuna geldi. 1905 Devrimi’nin başlıca
merkezlerinden biri olan Odessa, devrim
sırasında “Potemkin” zırhlısında başlayan
büyük bir ayaklanmaya sahne oldu. Sergey
Ayzenştayn’ın Bronenosets Potiomkin
(1925; Potemkin Zırhlısı) adlı filmi 1925’te
Odessa’da ve kentin rıhtımlarında çekildi.
Kent II. Dünya Savaşı’nda ağır hasar
gördü.
Odessa bugün büyük dokları ve gemi
onarım tersaneleriyle SSCB’nin en önemli
limanlarından biridir. 1957’den sonra 20 km
güneydeki İliçevsk’te yeni bir liman inşa
edilmiştir. Bir balıkçılık filosuyla Sovyet
Antarktika balina avcılığı filosunun üssü
olan Odessa, başta torna, vinç ve pulluk
olmak üzere çok çeşitli makinelerin üretildiği
büyük bir sanayi merkezidir. Kentte
yapay gübre, boya ve başka kimyasal maddelerle
çeşitli tüketim mallan ve gıda malzemesi
de üretilir. Kentte bir petrol rafinerisiyle
büyük bir jüt işleme fabrikası vardır.
Fabrikaların çoğu limanın kuzeyinde, denizkıyısındadır. Yeni fabrikalar kentin batı
ucunda kurulmaktadır.
Odessa aynı zamanda önemli bir kültür ve
eğitim merkezidir. Kentte 1865’te kurulan
bir üniversiteyle 16 yükseköğretim kurumu
vardır. Çok sayıdaki araştırma kuruluşunun
başında Filatov Göz Hastalıkları Enstitüsü
gelir. Kentin opera ve balesi 1809’da kurulmuştur.
Limanın güneyindeki kıyılar, çok
sayıda sanatoryumun ve kampın yer aldığı
sevilen bir tatil beldesidir. Nüfus (1987 tah.)
1.141.000.

Share This:

Hakkında ali müdür müdür

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

bool(false)