EKSANTRİK

EKSANTRİK sıf. (fr. excentrique). Dış
merkezli. j| Mec. Alışılagelmiş töre ve davranışlara
aykırı bir tutumu olan, acayip,
garip: Eksantrik bir adam.
—  DIŞ MERKEZLİ.
— Mekan. Düzgün dairesel hareketi doğrusal
gidip gelme hareketine dönüştüren mekanizma.

— Oto. Eksantrik mili, bazı makine elemanlarının
çalışmasına kumanda eden bir çeşit
yuvarlak kam mili. (Supapsız motorlarda
eksantrik, silindir gömleklerinin kaymasını
sağlar.)
— Teknol. işlenecek parçanın merkezini,
parçayı tornadan sökmeden değiştirmeğe yarayan
mandren.
— Tekst. Basit dokuma tezgahlarında, ayaklara,
kalkma ve inme hareketini veren
mekanizma. ¡| Belirli zamanlarda bir itme
hareketi vermek için merkezi yana kaçık
kasnak, kam.
— Temş. santl. Sirk soytarısı gibi giyinen
ve genellikle yalnız olarak sahneye çıkan,
palyaçoluk repertuvarjnı temsil etmeyip bunlardan
birkaç önemli temayı bir tek numara
içinde kusursuz bir şekilde ve tam yerinde
temsil eden müzikhol komiği. (Little
Tich ve Grach bu komiğe örnek olarak gösterilebilir.)
|| Çalışmasına komik bir bölüm
ekleyen sanatçı: Eksantrik bir dansöz.
—  Mekan. Dairesel eksantrik veya
bilezikli eksantrik gidip gelme hareketi yapan
yataklanmış (kızaklanmış) bir çubuğa
bir biyelle bağlanmış manivela vazifesini görür.
Buhar makinelerinde dağıtımın düzenlenmesi
gibi, küçük güçlerin iletilmesinde
kullanılır.
Galeli eksantrikte, dönme ekseni üzerinde,
yataklanmış bir çubuğun uç kısmının dayandığı
döner bir parça bulunur. Çubukla,
dönme ekseninin teması, bir kanal içinde
kayan küçük bir gale yardımıyle sağlandığı
için, çubuğun uzantısı dönme ekseniyle çakışır.
Döner parçanın (kam) biçimi, galenin
hareketini tayin eder. Eğer r — f (e),
galenin, dönme merkezine yöneltilmiş kutupsal
denklemi ise ve o = to t kabul edilirse,
galenin doğrusal hareketinin denklemi
x =* / (w O’dir.Galenin yarıçapını da hesaba katmak için
hafif bir şekil değişikliği uygulanmış iki Archimides
spiralinden meydana gelen yürek
kam, birbirini izleyen düzgün hareketler doğurur.
Bunun iki sakıncası vardır: hız doğrultusunun
aniden değişmesi darbelere yol
açar ve köşe noktasında galenin idaresi imkânsızlaşır.
Çerçeveli eksantrik’te hareketli parça, yataklanmış
çubuğun parçası olan bir çerçevenin
karşılıklı iki kenarı arasında kayar.
Eksantriği çevreleyen bütün bantların genişliği,
çerçevenin kolları arasındaki uzaklığa eşit olmalıdır. Bu şart, şu durumlarda gerçekleştirilebilir
:
a) dönme ekseniyle diskin merkezi arasındaki
uzaklığın iki katı genlikte bir sinüsoidal
hareket veren dairesel bir eksantrik için; -■
b) yarıçapı r olan ve r kenarlı bir eşkenar
üçgenin tepelerini merkez kabul eden üç
daire yayından meydana gelen «üçgen» eksantrik;
burada üçgenin tepelerinden biri
dönme eksenidir. Dönme hareketinin devri
T
T ise, — süreli durma devirlerinin izlediği
6
T
— sürekli hareketler meydana gelir

Share This:

Hakkında havva tarakcı

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

bool(false)