Argos

Argos, Yunanistan’da Peloponnesos Yanmadasmm
kuzeydoğusundaki Argolis iline
(nomös) bağlı kent. Argolikös Körfezinin
en iç kesiminin hemen kuzeyindedir.
Eski Yunan’da Argos adını taşıyan birkaç
yer vardı. Argolis ise o çağda Doğu Peloponnesos’un
tümünü belirtiyordu. Bugünkü
Argos, Argolikös Körfezinden yaklaşık 6,5
km uzaklıkta, Kastro (esldden Larissa)
Tepesinin eteğinde yer alır. İlk Tunç Çağından
bu yana yerleşme alam olduğu sanılan
yöre, Miken uygarlığı döneminde (İÖ y.
1300-1200) büyük önem kazanmıştır. Bugün
Korinthos – Nâvplion demiryolu hattı üzerinde
küçük bir pazar kenti olan Argos, eski
kentin büyük bölümünü içine almaktadır.
İÖ y. 1100-1000 arasmda Peloponnesos’taki
askeri harekâtlannda Dorlann üs olarak
kullandığı sanılan Argos, İÖ 7. yjizyıl
ortalannda Sparta’nın tehdidiyle karşılaştı.
Herodotos’un anlatımına göre, Argos kralı
Pheidon, Olympia’yı ele geçirerek Olimpiyat
Oyunlan’nı orada düzenledi. İÖ 669’da
Hysiae’de Spartalılan yenilgiye uğratan Argoslular,
Peloponnesos’ta uzun süre kullanılan
bir ağırlık ve ölçü sistemi geliştirdiler.
Pers Savaşlarina katılmayan Argos, İÖ 550
ve 494’te Sparta karşısında yenilgiye uğradı.
Şparta’mn gittikçe güçlenmesi üzerine, önce
İO 461’de, daha sonra da Peloponnesos
Savaşlarinın hemen başında Atina’yla ittifak
kurdu. Ama kentteki oligarşinin yükselmesinden
ve Atina Birliği’nin İÖ 418’de
yenilmesinden sonra Argos, Sparta’nın yanında
yer aldı. Korinthos Savaşları başladığında,
Argos, Korinthos ile bir federasyon
oluşturunca (İÖ 392), Sparta ile Argos
arasındaki barış sona erdi. Çok geçmeden
Korinthos’lularla yapılan ittifak sarsıldı.
Thebai İÖ 379’da Sparta’ya karşı ayaklanınca,
Argos’ta iktidarı ele geçiren demokrasi
yanlıları, zaferle sonuçlanan Lektura (İÖ
371) ve Mantineia (İO 362) savaşlarında
Thebai’nin yanında yer aldılar.
Thebai’nin zayıfladığını gören Sparta’nm
saldırıya geçmesi üzerine Argos, II. Philippos’tan
yardım istemek zorunda kaldı. Philippos,
Argos’a Argolis Körfezinin batı
yakasındaki Kynuria’yı geri verdi. Bölgede
özellikle Makedonya’nın gerçekleştirdiği
birkaç askeri harekâttan sonra, Argos İO
229’da Akhaia Birliği’ne katıldı, İÖ 225 ve
İÖ 196’da kısa süren Sparta işgalleri dışında
bu birlik içinde etkin bir rol oynadı.
Romalıların İÖ 146’da Korinthos’u ele
geçirerek yerle bir etmesi sonucunda Argos’un
önemi arttı. Kent’,Akhaia Birliği’nin
merkezi durumuna geldi. İS 267 ve 305’te
kısa sürelerle Gotlann eline geçti. Bizans
Döneminde ise büyük gelişme gösterdi.
1204’teki IV. Haçlı Seferinin ardından
Frankların Akhaia Prensliği’ni kurması üzerine
güçten düşmeye başladı. 1397’de ve
1500’de Osmanlılarca iki kez ele geçirildi.
Osmanlılar kenti ikinci kez fethedince Argos’a
Arnavutlar yerleştirildi. Bağımsız Yunanistan’ın
ilk parlamentosu 1821 ve
1829’da Argos’ta toplandı.
1854’te yörede Miken kalıntılarının yakınında,
bugünkü kentin hemen kuzeydoğusuna
düşen Euboai Dağının kayalıklarında
arkeolojik kazılar başladı. Bu kazılarda
daha çok kentin ikinci tapınağı üzerinde
duruldu. Atina Amerikan Klasik Çağ Araştırmaları
Okulu, 1892 ve 1895’te Argos’taki
Hera Tapmağinın ortaya çıkarılmasıyla sonuçlanan
kazılara başladı. Bu tapmak, Dorlann
gelişinden (İÖ y. 1100-1000) çok önce,
Ana Tanrıça Hera kültünün merkezi ve
Argolis bölgesinin en kutsal yeri idi. 1925-
28 arasında ABD’li arkeologların ortaya
çıkardığı üst terastaki tarihöncesi yerleşmenin,
efsanevi Prosymna olduğu sanılmıştı.
Dor istilasından sonra, büyük bir olasılıkla
İÖ 7. yüzyıl sonlannda, Argos’ta daha
dayanıklı bir tapmak yapıldı. Bu tapmaktan
günümüze, yalnızca kireçtaşından yapılmış
platformu ile sütunlan taşıyan taban (stilobat)
kalmıştır. Eski Yunanlı coğrafyacı
Pausanias, tapmağın İÖ 423’te tapmak rahibesinin
dikkatsizliği yüzünden yandığını
yazar. Sonraki yıllarda Argoslu mimar Eupolemos,
Dor düzeni sütunlan olan, kireçtaşmdan,
çok daha görkemli bir tapınağın
yapımına başladı. Kral Pheidon Aegina’da
ilk gümüş paranın çıkanlmasından önce,
tannlara sunulan külçe paralan bu tapınakta
kutsardı.
II. Dünya Savaşı’ndan önce ve sonra
Argos’ta çeşitli kazılar yürüten Atina’daki
Fransız Okulu, tarihöncesi Aspis kentinin
bir bölümü ile, Aspis Tepesini Larisa Doruğundan
ayıran kıstak üstündeki Apollon
Tapınağı’nın kalıntılannı ortaya çıkardı.
Daha aşağılarda yapılan araştırmalar sonucunda,
bir başka tapmak yerinin yanı sıra,
büyük bir olasılıkla yöredeki Yunan kentinin
Bouleuterion’u (meclis binası), kent
hamamlan, Roma Döneminden kalma bir
Heroon (bir kahramanın anısına adanmış
yapı) ve İÖ y. 2000-1600’den Geç Roma
Dönemine değin yapılmış mezarlann yer
aldığı bir nekropol bulundu.
Klasik Çağın başlannda yaşayan Argoslu
tanınmış heykelciler arasında Ageladas ile
Hera Tapmağı’ndaki altın ve fildişinden dev
Hera heykelini yapan onun öğrencisi Polykleitos
(Yaşlı) sayılabilir. Bu heykel kayıp
olmakla birlikte, o döneme ait bazı Argos
sikkelerinden, heykelin başıyla ilgili bazı
ipuçları elde edilebilmektedir. Argos, ovalık
kesimde yetiştirilen sebze ve meyve
çeşitleri ve bunlara dayalı gıda sanayisi ile
günümüzde zengin bir tanm ve ticaret
merkezi durumundadır. Nüfus (1981)
20.702

Share This:

Hakkında pendik yol yardım

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

bool(false)