Amyot, Jacques

Amyot, Jacques (d. 30 Ekim 1513, Paris
yakınlarında Melun – ö. 6 Şubat 1593,
Auxerre, Fransa), piskopos ve ilkçağ bilgini.
Rönesans’ın trajik kahraman kavramının
biçimlenmesine büyük etkide bulunmuş
olan Plutarkhos’un, Bio paratteloi (Hayatlar,
1945, 2 cilt) adlı yapıtını Les Vies des
hommes illustres Grecs et Romains (Ünlü
Yunanlıların ve Romalıların Hayatları)
adıyla Fransızcaya çevirmesiyle tanınır.
Paris Üniversitesi’nde ve Bourges’da eğitim
gördü. Sonraları Latince ve Yunanca
profesörü olduğu Bourges’da Heliodoros’
un Aethiopica’sim çevirdi. Bu çevirisi, I.
François’nm Amyot’yu Bellozane manastırının
başına getirerek üzerinde bir süredir
çalışmakta olduğu Plutarkhos’un Hayatlar’ının
çevirisini tamamlamakla görevlendirmesine
yol açtı. Amyot yapıtın Vatikan’daki
metni üzerinde çalışmak için Roma’ya
gitti. Fransa’ya dönüşünde II. Henri’nin
oğullarına özel öğretmen olarak atandı.
Kralın oğulları Amyot’un yükselmesine
destek oldular. Önce sarayın hayır işleri
yöneticiliğine, 1570’te de Auxerre piskoposluğuna
getirildi. Ölünceye değin bu
görevde kaldı. 1554’te Diodorus Siculus’un
Bibliotheca historica adlı yapıtının 7 kitabını,
1559’da Longus’un Daphnis et Chlo?sini
(Pastoral romantizmin İS 2 – 3. yüzyıl Eski
Yunan kaynağı sayılan yapıt) ve 1572’de
Hayatlarım yanı sıra Plutarkhos’un Opera
moralia’sim (Ahlaki Yapıtlar) çevirdi.
Amyot’nun Hayatlar çevirisi, Fransa ve
İngiltere’de Rönesans Hümanizminin gelişimine
önemli katkıda bulundu. Ahlaki
kahramanını soyut ve didaktik terimlerle
değil, bir kişi olarak tanıtan Plutarkhos,
ideal bir seçim olmuştu. Amyot, okuyucularında
ayrıca bir geçmişle özdeşleşme duygusu
yaratıyor ve gelecek birçok kuşağın
yazarına, yararlanıp geliştirebileceği karakterler
ve örnek olaylar sağlıyordu. Amyot,
Fransız edebiyatına yalın ve duru bir üslup
da kazandırdı. Montaigne, Amyot’nun Hayatlar
çevirisi elde olmaksızın kimsenin
nasıl yazmak gerektiğini bilemeyeceğine
işaret etmişti. Montaigne’in bu gözleminin
gerekçesi yalnızca üsluba ilişkin değildi.
Çünkü Amyot Fransız diline pek çok yeni
sözcük de ekleyerek daha önceleri yalnızca
Latincenin yeterli olabildiği bir alanda felsefe
yazarlarına düşüncelerini ifade edebilme
olanağını vermişti. Hayatlar İngilizceye
1579’da Sir Thomas North tarafından çevrilmiş
ve Shakespeare’in Roma konulu oyunlarının
kaynağım oluşturmuştur.

Share This:

Hakkında pendik yol yardım

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*

bool(false)